بسم الله الرحمن الرحیم

انْفِرُوا خِفافاً وَ ثِقالاً وَ جاهِدُوا بِأَمْوالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ في‏ سَبيلِ اللَّهِ ذلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (41)

لَوْ كانَ عَرَضاً قَريباً وَ سَفَراً قاصِداً لاَتَّبَعُوكَ وَ لكِنْ بَعُدَتْ عَلَيْهِمُ الشُّقَّةُ وَ سَيَحْلِفُونَ بِاللَّهِ لَوِ اسْتَطَعْنا لَخَرَجْنا مَعَكُمْ يُهْلِكُونَ

أَنْفُسَهُمْ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ (42)

عَفَا اللَّهُ عَنْكَ لِمَ أَذِنْتَ لَهُمْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكَ الَّذينَ صَدَقُوا وَ تَعْلَمَ الْكاذِبينَ (43)

لا يَسْتَأْذِنُكَ الَّذينَ يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ أَنْ يُجاهِدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَ أَنْفُسِهِمْ وَ اللَّهُ عَليمٌ بِالْمُتَّقينَ (44)

إِنَّما يَسْتَأْذِنُكَ الَّذينَ لا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ ارْتابَتْ قُلُوبُهُمْ فَهُمْ في‏ رَيْبِهِمْ يَتَرَدَّدُونَ (45)

وَ لَوْ أَرادُوا الْخُرُوجَ لَأَعَدُّوا لَهُ عُدَّةً وَ لكِنْ كَرِهَ اللَّهُ انْبِعاثَهُمْ فَثَبَّطَهُمْ وَ قيلَ اقْعُدُوا مَعَ الْقاعِدينَ (46)

لَوْ خَرَجُوا فيكُمْ ما زادُوكُمْ إِلاَّ خَبالاً وَ لَأَوْضَعُوا خِلالَكُمْ يَبْغُونَكُمُ الْفِتْنَةَ وَ فيكُمْ سَمَّاعُونَ لَهُمْ وَ اللَّهُ عَليمٌ بِالظَّالِمينَ (47)

(همگى به سوى ميدان جهاد) حركت كنيد؛ سبكبار باشيد يا سنگين بار! و با اموال و جانهاى خود، در راه خدا جهاد نماييد؛ اين براى شما بهتر است اگر بدانيد! (41)
(امّا گروهى از آنها، چنانند كه) اگر غنايمى نزديك(و در دسترس)، و سفرى آسان باشد، (به طمع دنيا) از تو پيروى مى‏كنند؛ ولى(اكنون كه براى ميدان تبوك،) راه بر آنها دور(و پر مشقت) است، (سرباز مى‏زنند؛) و بزودى به خدا سوگند ياد مى‏كنند كه: «اگر توانايى داشتيم، همراه شما حركت مى‏كرديم!» (آنها با اين اعمال و اين دروغها، در واقع) خود را هلاك مى‏كنند؛ و خداوند مى‏داند آنها دروغگو هستند! (42)
خداوند تو را بخشيد؛ چرا پيش از آنكه راستگويان و دروغگويان را بشناسى، به آنها اجازه دادى؟! (خوب بود صبر مى‏كردى، تا هر دو گروه خود را نشان دهند!) (43)
آنها كه به خدا و روز جزا ايمان دارند، هيچ گاه براى ترك جهاد(در راه خدا) با اموال و جانهايشان، از تو اجازه نمى‏گيرند؛ و خداوند پرهيزگاران را مى‏شناسد. (44)
تنها كسانى از تو اجازه(اين كار را) مى‏گيرند كه به خدا و روز جزا ايمان ندارند، و دلهايشان با شكّ و ترديد آميخته است؛ آنها در ترديد خود سرگردانند. (45)
اگر آنها(راست مى‏گفتند، و) اراده داشتند كه(بسوى ميدان جهاد) خارج شوند، وسيله‏اى براى آن فراهم مى‏ساختند! ولى خدا از حركت آنها كراهت داشت؛ از اين رو(توفيقش را از آنان سلب كرد؛ و) آنها را(از جهاد) باز داشت؛ و به آنان گفته شد: «با«قاعدين» [ كودكان و پيران و بيماران‏] بنشينيد!» (46)
اگر آنها همراه شما(بسوى ميدان جهاد) خارج مى‏شدند، جز اضطراب و ترديد، چيزى بر شما نمى‏افزودند؛ و بسرعت در بين شما به فتنه‏انگيزى(و ايجاد تفرقه و نفاق) مى‏پرداختند؛ و در ميان شما، افرادى(سست و ضعيف) هستند كه به سخنان آنها كاملاً گوش فرامى‏دهند؛ و خداوند، ظالمان را مى‏شناسد. (47)

تفسییر آیات 41 تا 47 سوره التوبه

1. خداوند در این آیات ، وضعیت و حال مردمی را بیان می کند که سست عنصر و دارای اراده ایی ضعیف هستند .
2. انسان در هر شرایطی که هست باید امر ولی و رهبرش را مقدم بداند ؛ چه سبکبار و چه سنگین بار باشد .
3. در راه خدا باید از جان و مال خود انفاق نمود و اگر اینطور باشد ، معلوم می شود که انسان ایمان واقعی دارد .
4. بعضی از افراد به دنبال دنیا طلبی هستند و حتی شرکت در جهاد و مبارزه را هم در مسیر دنیا خواهی و به دست آوردن غنائم تعریف می کنند .
5. تعدادی از افراد هستند که پیروی از امام و رهبر را تا زمانی می پذیرند که اولا مطمئن باشند که سود دنیایی برای آنها دارد و ثانیا سختی و مشکلات نداشته باشد .
6. اگر انسان ایمان واقعی داشته باشد ،عذر و  بهانه نمی آورد ، دروغ نمی گوید .
7. با صبر خیلی از مسائل روشن می شود ؛ بدین معنا که گذشت زمان همه چیز را مشخص می کند .
8. از خصوصیات افراد منافق ، قسم کذب خوردن ، تردید و اضطراب ایجاد کردن  و نیز فتنه انگیزی ، ایجاد تفرقه و نفاق است ؛ بنابراین برای انجام کارهای مهم باید از افرادی که دارای این خصوصیات هستند فاصله گرفت .
9. سرانجام دروغ ، هلاکت  است  .

10. مهمترین عامل شکست حضور منافق و نیز افراد سست عنصر و سست اراده است ؛ چون گوش و چشم انسان سست عنصر ابزار کار آمد تفرقه و نفاق است .

موفق و سربلند باشید؛  مجتبی ابراهیمی 29 / 10 /  1388 منزل محمد حسن قلیان